จากผู้เดินทาง…สู่ผู้รักษา
นักท่องเที่ยวเป็นผู้รักษาธรรมชาติได้ ผ่านการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนที่รายาวดี

จากคำบอกเล่าของแขกที่มาพักผ่อนที่โรงแรมรายาวดี จังหวัดกระบี่ และได้แนะนำให้เพื่อนๆ ได้รู้จักสถานที่แห่งนี้ ทุกคนตัดสินใจเดินทางมาพักผ่อนที่รายาวดี และกลับไปพร้อมความประทับใจเต็มหัวใจและบอกว่า “จะต้องกลับมาอีกแน่นอน”

ความประทับใจนั้นไม่ได้เกิดจากความสวยงามของท้องทะเลหรือภูเขาหินปูนที่เป็นเอกลักษณ์ของจังหวัดกระบี่เพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากความรู้สึกที่สัมผัสได้จากการดูแลในแบบของรายาวดี ที่ชื่อนี้มีความหมายว่า “ดินแดนแห่งเจ้าหญิง” คือ การที่คุณจะได้รับการดูแลประหนึ่งเจ้าหญิงเมื่อมาพักผ่อนที่นี่ตั้งแต่ลงจากเครื่องบินจวบจนกระทั่งคุณเดินทางกลับ

นักท่องเที่ยวที่ได้มาพักผ่อนที่นี่บอกเป็นเสียงเดียวกันว่า “ประทับใจในเรื่องของสภาพแวดล้อม สถานที่สะอาด เงียบสงบ สวยงาม ทุกอย่างดูเป็นระเบียบมากขึ้น น้ำก็ใสและสะอาดขึ้น แล้วก็รู้สึกได้เลยว่า ผู้ประกอบการช่วยกันดูแลคนละไม้คนละมือ” คำพูดสั้นๆ นี้สะท้อนสิ่งสำคัญ คือ ความพยายามและความร่วมมือของคนในพื้นที่ในการรักษาทรัพยากรธรรมชาติท้องทะเลและใช้ประโยชน์

“ผมเดินทางมาแล้วหลายที่ในประเทศไทย หลายคนมักพูดถึงประเทศไทยและการมาท่องเที่ยวที่กรุงเทพฯ ภูเก็ต หรือเกาะช้าง แต่ผมบอกกับเพื่อนๆ ที่อยู่อเมริกาที่อเมริกาทุกคนว่า ถ้าอยากสัมผัสความงดงามและความสงบของประเทศไทยจริงๆ ควรมาที่กระบี่”

เบื้องหลังของการอยู่ร่วมกับธรรมชาติของรายาวดี…ไม่ได้เกิดขึ้นโดยบังเอิญ แต่เริ่มต้นจากแนวคิดและการออกแบบอย่างตั้งใจ 

คุณชุมพล จันทะลุน ผู้จัดการทั่วไป โรงแรมรายาวดี เล่าว่า “เราออกแบบให้ใช้ประโยชน์จากธรรมชาติ และไม่ขัดขวางการเป็นอยู่ของธรรมชาติ” จึงเกิดเป็นบ้านพักที่กระจายตัวอยู่ในพื้นที่เกือบ 60 ไร่ ทุกหลังโอบล้อมด้วยพื้นที่สีเขียว เป็นบ้านที่รับลมได้รอบทิศ เราพยายามรักษาต้นไม้ให้คงอยู่ดังเดิมให้มากที่สุด มีการปรับระดับความสูงของต้นไม้เพื่อไม่ให้เกิดอันตรายกับแขกบ้าง แต่เรายังคงธรรมชาติ พื้นที่ให้สัตว์ป่าดังเดิม ได้อยู่อย่างไม่ถูกรบกวน แขกที่มาพักจึงไม่ได้เพียงเห็นธรรมชาติ แต่ได้อยู่ร่วมกับธรรมชาติจริงๆ”

การเดินทางที่สะดวก การต้อนรับที่อบอุ่น และกิจกรรมที่ออกแบบอย่างใส่ใจ ล้วนเป็นส่วนหนึ่งของประสบการณ์นั้น แขกสามารถเดินขึ้นจุดชมวิว พายเรือคายัค หรือร่วมกิจกรรม RCA หรือ Railay Cleaning Activity การเก็บขยะประจำสัปดาห์ที่จัดขึ้นทุกวันพุธ กิจกรรมเล็กๆ ที่ชวนแขกออกไปเก็บขยะรอบชายหาด กลายเป็นช่วงเวลาที่สร้างความหมายที่เราทำมาอย่างต่อเนื่อง

เสียงจากนักท่องเที่ยวที่ได้ร่วมทำกิจกรรม RCA กับโรงแรมได้แลกเปลี่ยนความประทับใจว่า “ทางโรงแรมมีกิจกรรมพาไปปีนเขา พายเรือคายัค และสุดท้ายผมได้ไปช่วยเก็บขยะตามที่ต่างๆ ตั้งแต่หน้าไร่เลย์ไปจนถึงถ้ำพระนาง ผมรู้สึกว่าไม่ได้แค่มาเที่ยวหรือมาชื่นชมความสวยงามของธรรมชาติอย่างเดียว แต่รู้สึกว่าได้มีส่วนร่วมในการฟื้นฟูรักษาให้มันสวยงามแบบนี้ต่อไป และจะนำสิ่งนี้ไปใช้กับที่อื่นๆ ด้วยครับ”

คำพูดนี้อาจเป็นภาพสะท้อนชัดเจนที่สุดของสิ่งที่รายาวดีกำลังทำอยู่ เพราะตลอดระยะเวลากว่าสิบปีที่ผ่านมา ผู้ประกอบการในพื้นที่หาดไร่เลย์ค่อยๆ เปลี่ยนจากการต่างคนต่างทำธุรกิจ มาเป็นการร่วมมือกันดูแลทรัพยากรธรรมชาติทะเลที่สวยงาม ชายหาดซึ่งเป็นพื้นที่สาธารณะ มีการแบ่งกลุ่มดูแลทั้งอ่าวพระนาง และร่วมกันสร้างมาตรฐานความสะอาดอย่างต่อเนื่อง

ไร่เลย์โมเดล (Railay Model) 

คุณสุภาพรรณ เที่ยงธรรม คณะกรรมการโครงการไร่เลย์โมเดล กล่าวว่า “เราใช้ธรรมชาติในการประกอบกิจการมานาน ถึงเวลาที่เราต้องตอบแทนธรรมชาติ” และอีกประโยคหนึ่งที่สะท้อนหัวใจของความร่วมมือคือ “เรามองว่าตัวเราเป็นส่วนหนึ่งของชุมชน ปัญหาภายนอกก็คือปัญหาของเรา”

แนวคิดของไร่เลย์โมเดลจึงเกิดขึ้น เรามีการร่วมมือกันเก็บขยะและคัดแยกขยะทั้ง 3 หาด คือ อ่าวพระนาง ไร่เลย์ตะวันตก และตะวันออก และการทำงานร่วมกันในด้านอื่นๆ รวมถึงการปลูกฝังแนวคิดการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ใส่ใจสถานที่ คือ จะไม่ทำลายที่นั่น ไม่สร้างขยะเพิ่ม ไม่สูบบุหรี่ ไม่ให้อาหารสัตว์ป่า อยากให้นักท่องเที่ยวนำวิธีปฏิบัติในการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนในการรักษาธรรมชาติแบบนี้ไปใช้เวลาไปเที่ยวที่อื่นๆ ด้วย เพื่อให้การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนเกิดขึ้นได้จริง

เมื่อก่อนต่างคนต่างทำธุรกิจ แต่ละโรงแรมก็ไม่ค่อยได้คุยกัน จนกระทั่งเราเริ่มมีกิจกรรมเก็บขยะร่วมกัน เพราะความสะอาดบนพื้นที่สาธารณะเป็นพื้นฐานที่ทุกคนต้องให้ความสำคัญ เรามองว่าเราเป็นส่วนหนึ่งของชุมชน ปัญหาภายนอกก็คือปัญหาของเรา เมื่อเราเอาธรรมชาติเป็นที่ตั้ง เพราะเราใช้ทะเล ทรัพยากรธรรมชาติประกอบกิจการมานาน ถึงเวลาที่ต้องตอบแทนคุณธรรมชาติ

บางครั้งการท่องเที่ยวอาจหมายถึงการไปพักผ่อนเพื่อความสุขของตัวเอง แต่ที่นี่กำลังพยายามทำให้การท่องเที่ยวเป็นมากกว่านั้น เป็นการเดินทางที่ใส่ใจ ไม่สร้างขยะเพิ่ม ไม่ทำลายทรัพยากร ไม่รบกวนสัตว์ป่า และเรียนรู้ที่จะอยู่ร่วมกับธรรมชาติอย่างเคารพ แขกที่มาพักจึงไม่ได้กลับไปพร้อมแค่ภาพถ่ายสวยงาม แต่กลับไปพร้อมมุมมองใหม่ในการท่องเที่ยวครั้งต่อไปของเขา

ทั้งหมดนี้เกิดขึ้นได้เพราะความตั้งใจของพนักงานทุกคนที่ทำหน้าที่ของตนเองอย่างดีที่สุด ตั้งแต่การดูแลการเดินทาง การบริการที่อบอุ่น การเป็นผู้นำกิจกรรม ไปจนถึงการสร้างความร่วมมือดูแลรักษาทรัพยากรธรรมชาติด้วยกันอย่างเข้มแข็ง ความตั้งใจที่เรียบง่ายแต่ต่อเนื่องนี้ทำให้เกิดผลลัพธ์ที่ยิ่งใหญ่ ท้ายที่สุดแล้ว ความสำเร็จอาจไม่ได้วัดจากจำนวนผู้มาเยือนเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่ว่าแขกหนึ่งคนกลับออกไปพร้อมความรู้สึกอย่างไร…หากวันหนึ่งเขาเลือกที่จะดูแลธรรมชาติในที่อื่นเหมือนที่ได้เรียนรู้จากที่นี่ นั่นอาจเป็นความหมายที่ลึกซึ้งของการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน

ติดตาม เรื่องราวของการท่องเที่ยวยั่งยืนที่โรงแรมรายาวดี ที่ชวนแขกทุกคน ไม่ได้เป็นเพียงผู้มาเยือน แต่เป็นส่วนหนึ่งของการดูแลรักษาธรรมชาติให้คงอยู่ตราบนานเท่านานได้ที่ https://youtu.be/2K0HASHux7M?si=GF8bSCxrF4fQFHNH